De jump seat en CRM plus

In gezonde organisaties en in renderende bedrijven zijn teams doorslaggevend voor succes. Een team bestaat uit goed op elkaar ingespeelde teamleden die gezamenlijk een doel behalen, Crew Resource Management (CRM) stelt de prestaties van het team centraal, maar gaan daarbij uit van individuele vaardigheden en inzichten en met een optimale bijdrage van zichzelf. Zo kan er een een high reliability team ontstaan. Hoofdingrediënten hierbij zijn goed getrainde procedures, heldere en oordeelvrije, stimulerende en ook kritische communicatie, elkaar ondersteunen, gedeelde situational awareness en gestructureerde probleemoplossing.

CRM heeft zijn oorsprong in de luchtvaart en binnen defensie-eenheden. Daar waar onverwachte gebeurtenissen elkaar snel opvolgen en adequaat teamoptreden beslissend is.

CRM plus voegt, zoals de naam doet vermoeden, er een aantal elementen aan toe. Sommigen daarvan lijken deel uit te maken van reguliere CRM, maar zijn dat niet en moeten expliciet worden opgenomen, willen we kunnen spreken van een CRM plus aanpak.

Bemanningen van bijvoorbeeld vliegtuigen en onderzeeërs worden al decennia lang getraind in CRM, en de laatste paar jaar zien ook sectoren als de brandweer en de zorg het belang ervan in. “Traditionele” CRM bestaat uit missieanalyse, leiderschap, besluitvorming, assertiviteit, omgevingsbewustzijn, communicatie, en aanpassingsvermogen

Cockpit checklistOm duidelijk te maken wat CRM plus is, gaan we uit van een voorbeeld waar reguliere CRM gemeengoed is, in de vliegerij. Jaren geleden, reizend naar een missiegebied, belande ik op de jump seat in de cockpit. Ik zat vlak achter een ervaren en een minder ervaren vlieger in dat toestel. Dus was de eerste de captain en als pilot nonflying de mentor van de tweede, de pilot flying.

Bij de approach van de tussenlanding, we zouden de volgende dag de tweede leg vliegen, was er 100% zicht, weercondities uitstekend, en alles verliep soepel. We konden het toestel dat op enige afstand voor ons landde duidelijk zien. We draaiden netjes in de rechte lijn voor de baan. Ineens greep de captain in en draaide het toestel uit de approach, trok iets op en zette het in een goaround. In zijn ogen waren we iets te dicht op onze voorganger. Hij zei zijn collega dat hij het een grensgeval vond, en, zogezegd, “safety first”. Het kwam bij mij nogal betweterig over.

’s Avonds dineerde de crew samen. Vooral bij korte overnight stays, een gewoonte. Je komt in je hotel, je frist je op, en gaat samen uit eten in een leuk restaurant. Het is geen verplichting, en als je geen zin hebt of echt iets anders te doen, dan doe je het niet. Maar meestal is de crew bijeen in een favoriete hotspot. Heel informeel, gezellig, een wijntje, en er is dan weinig of geen hiërarchie tussen piloten onderling of de cabin crew.

Ik logeerde in het zelfde hotel als de bemanning en zat ’s ochtens al om 5 uur aan het ontbijt aan de belendende tafel. 10 minuten na ons komt de captain de ontbijtzaal binnen, nogal opgewonden. “Let op we gaan als een speer het ontbijt wegwerken en over 10 minuten in het busje want -HEBBEN JULLIE HET NIET OP FACEBOOK GEZIEN- er komt een staking vandaag vanaf 9 uur op de airport EN IK WIL DUS RUIM VOOR DIE TIJD VLIEGEN”. Gehaast propte we nog wat naar binnen. De captain belde nog snel met de maatschappij. “Waarom was hij niet was geïnformeerd en had hij dit nieuws uit de media moeten horen??” Een nogal opgewonden en onaangenaam gesprek, vond ik.

 

Wat valt op in deze casus?

  • De ingezette goaround door de pilot non-flying (de captain). De noodzaak kon niet door mij worden vastgesteld. Er was enige discussie in de cockpit na de ingreep. De cabin crew leek niet op de hoogte.
  • Het gehaaste vertrek. Waarom geen overleg met de hele bemanning? Met andere woorden: Zetten we alles op alles of laten we de staking “over ons heen komen”.

Strikt genomen was sprake van enkele CRM onvolkomenheden (inlichten gehele bemanning over manoeuvres), maar dat is niet de strekking van dit artikel. Het gaat vooral om de persoonlijkheid van de captain en de groepsdynamiek. Enerzijds lijkt zijn dominante, daadkrachtige en extraverte stijl passen bij een leider. Anderzijds herbergt deze stijl een risico: de sturm und drang kan leiden tot besluiten die ondoordacht zijn (in dit voorbeeld het snelle vertrek) en zouden kunnen leiden tot stressvolle situaties. Overigens is dit niet de verantwoordelijkheid van de captain alleen, het had binnen het hele team onderkend moeten worden.

CRM plus neemt de groepsdynamiek in ogenschouw. Een dynamiek die wordt bepaald door het product van persoonlijkheden en de onderlinge transacties (het geheel van de communicatie). Het verdiept traditionele CRM met inzichten over persoonlijkheid, psychologische typen, teamvorming en een groepsscript, wat per definitie in elke groep en team ontstaat.

CRM plus gaat ook verder dan de operationele omgeving. Je bent niet slechts teamlid in het vliegtuig, ook erna tijdens het diner of ontbijt. Er hoeft dan weliswaar niet gepresteerd te worden, de ‘’druk is van de ketel’’, maar de transacties tussen de teamleden gaan door en het groepsscript ontwikkelt zich (verder). Naast dat er sprake is van ‘’tijdverdrijf’’ is er sprake van een ritueel en een zekere intimiteit. De bemanning heeft ook de mogelijkheid de gebeurtenissen van de vlucht te evalueren. En het ritueel samen eten is van invloed op de taakuitvoering de volgende dag. CRM plus beschouwt deze tijdsbesteding niet als toeval, maar neemt het expliciet mee als deel van de teamvorming.

 

Onderstaande tabel geeft een eerste indruk van CRM plus versus traditionele CRM.

Traditonele CRM CRM Plus
Rationele en procedurele benadering Rationele en niet-rationele processen even belangrijk
Persoonlijkheidstypologie en groepsdynamiek blijven doorgaans buiten beschouwing Persoonlijkheidstypologie en groepsdynamiek maakt deel uit van teamleren
Alleen van toepassing onder operationele omstandigheden ‘’Altijd aan’’

 

Heeft u vragen of wilt u op de meer weten over  wat het Maurits Instituut voor u kan betekenen, neem dan contact met ons via het contactformulier of bel ons op nummer  085 – 06 56 276

 

Een gedachte over “De jump seat en CRM plus

Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *